گزارشی از بی‌توجهی مسئولان میراثی به منطقه باستانی:

روستای سریزد میراث رها شده در خاک

بهمن ۱۸, ۱۳۹۶ ساعت: ۲۳:۱۸ ب.ظ 841 بازدید بدون نظر
بی‌توجهی به آثار باستانی و تخریب آن‌ها اتفاق جدیدی در کشور نیست؛ عملکرد مسئولان حاکی از آن است که آثار باستانی به خصوص در شهر جهانی یزد، برای مدیران دارای اهمیت چندانی نبوده و این شیوه همچنان ادامه دارد. روستا سریزد به عنوان یک منطقه باستانی از جمله مناطق میراثی است که مورد بی‌مهری مسئولان قرار گرفته است
قلعه تاریخی سریزد
گزارشی از بی‌توجهی مسئولان میراثی به منطقه باستانی:

روستای سریزد میراث رها شده در خاک

بی‌توجهی به آثار باستانی و تخریب آن‌ها اتفاق جدیدی در کشور نیست؛ عملکرد مسئولان حاکی از آن است که آثار باستانی به خصوص در شهر جهانی یزد، برای مدیران دارای اهمیت چندانی نبوده و این شیوه همچنان ادامه دارد. روستا سریزد به عنوان یک منطقه باستانی از جمله مناطق میراثی است که مورد بی‌مهری مسئولان قرار گرفته؛ خانه‌های تاریخی مرمت نشده، تکه‌‌های سرامیک‌ی آبی رنگ روی زمین و دیوارها پخش شده که حداقل هر یک از آن‌ها حدود ۷۰۰ سال قدمت دارند و … از جمله مواردی است که از بی‌توجهی مسئولان استانی و میراثی‌ خبر می‌دهد.
 روستای سریزد میراث رها شده در خاک
 وقتی وارد یزد زیباوبکر می‌شوید یکی از مناطقی که سرزدن و بازدید از آن واجب است منطقه روستایی سریزد در حدود ۵۰ کیلومتری یزد است. منطقه‌ای باستانی با آثار باستانی‌ متعدد و البته رها شده به امان خدا. منطقه‌ای که بافت شهری آن بسیار منظم و یکسان و دارای امکانات معمولی شهری است اما به بافت سنتی آن که می‌رسید آثار باستانی پراکنده و متروک شده و مهجور مانده را می‌بینید که گویی سال‌هاست کسی  به این‌جا سر نزده.
به جز قلعه سریزد که از آثار دوران ساسانی است و نگهبانی جلوی در ورودی برای تهیه بلیط دارد و چند نیمکت و میزچوبی هم در بخشی از آن‌جا قرار داده شده تا چای زغالی به گردشگران پیشکش کند، خبری از رسیدگی و توجه به سایر آثار در منطقه سر یزد دیده نمی‌شود. جلوی هر اثری یک تابلوی معرفی است و بس.
نه مرمتی، نه نگهداری خاصی از آفتاب تند و تیز کویر یزد و نه سقفی برای جلوگیری از یخ‌زدگی‌های زمستان‌های سخت و خشن کویر. نه راهنمایی برای شرح وضعیت. وقتی ما بین آثار باستانی از دروازه ورودی گرفته تا کاروانسرا و خانه‌های تاریخی تخریب شده منطقه، قدم می‌زنید، تکه‌های سرامیکی آبی رنگ روی زمین و دیوارها پخش شده که حداقل هر یک از آن‌ها حدود ۷۰۰ سال قدمت دارند. ۷۰۰ سال قدمت، تکه‌تکه زیر قدم‌های گردشگران و محل عبور و مرور مردم است. نه کاوشی باستان شناختی روی این آثار انجام شده، نه تکه سرامیک‌های باستانی از محوطه جمع‌آوری و در جایی مخصوص نگهداری می‌شوند، نه خانه‌های قدیمی سریزد بازسازی شده‌اند، به امان خدا و بیابان‌ها رها شده‌اند و کم‌کم دیوار و سقف‌های به جا مانده از قدیم، فرو می‌ریزند؛ علاوه بر آن اطراف این خانه‌ها پر از زباله، نخاله و شیشه‌خورده است که جمع‌آوری نمی‌شود و در نگاه گردشگران بسیار ناخوشایند است.

حتی قلعه فوق‌العاده زیبا و پیچیده سریزد نیز که بسیار جای مطالعه و بررسی دارد، در تودرتوهای دالانی آن مهجور مانده و هیچ کاوش و مرمتی تدارک دیده نشده است. قلعه‌ای حیرت‌انگیز از نوع امکانات سازه‌ای که برای مقابله با دشمنان و نگهداری آذوقه غذایی صدها سال قبل ساخته‌اند و شگفت آن‌که این دیوارهای تودرتو آن قدر فضا داشته و برخی از آن‌ها بعضا آنقدر باریکند که مشخص نیست حتی چطور از آن رد می‌شده‌اند. قلعه‌ای که حرف‌های زیادی برای گفتن دارد. دیوارها و راهروها و پلکان تودرتوی آن‌ها چه چیزها که ندیده‌اند.حسی غریب هنگام عبور از تودرتوها آدمی را فرا می‌گیرد. وقتی به بلندترین نقطه قلعه می‌رسید، شگفتی تمام سر یزد زیر پایتان است. اگر شب هنگام بر پهنه قلعه وارد شوید، جشن محشر ستاره‌ها بر مخمل آسمان سرد یزد را می‌توانید با لذت وافر به تماشا بنشینید.

کاروانسراها برای گردشگران اما در آن‌جا مهیا هستند و خوب هم ساخته شده‌اند. معماری زیبا با آجرهای مخصوص معماری آثار باستانی و تاریخی یزد و میز و نیمکت‌های چوبی مناسب با فضا. پرده‌های سنتی و دکوراسیونی با وسایل عتیقه. اما برای زمستان هنوز اتاق‌هایش سرد است و وسیله گرمایشی برای اتاق‌ها موجود نیست. کاروانسرای دیگری نیز در حال ساخت است تا گردشگران بیشتری را به این منطقه جذب کنند. اما آثار رها شده اجازه نمی‌دهد لذت باقی آثار در شهر هویدا شود.

فارغ از این‌که در همان کاروانسرای به راه افتاده هم نه غذای مناسبی سرو می‌شود. نه نیروهای خدماتی و گارسون‌های مناسب دارد نه رفتار متناسب با گردشگران و طرز برخورد محترمانه‌ای دارند. گویا به اجبار در آن‌جا مشغول کار هستند. در حالی که فضای کاروانسراها با زیبایی‌های خفته در آن و نوع امکاناتی که دارد، به شدت پتانسیل سرو انواع غذاها، غذای محلی و انواع نوشیدنی سنتی به خصوص انواع عرقیجات و شربت‌ها برای روزهای بسیار گرم تابستان که گردشگران خارجی بیشتری در یزد حضور می‌یابند، دارد. پتانسیل‌هایی که نادیده گرفته شده و همچون بسیاری دیگر از نقاط گردشگری بکر کشور به آن‌ها توجهی نمی‌شود.

اگر از دیگرآثاری که کمی وضعیت مناسب‌تری برای بازدید گردشگران در آن مهیاست بخواهیم نام ببریم می‌توان به آب انبارهای سریزد اشاره کرد. فضاهایی جذاب در سکوت محض و دالان‌های تودرتوی باریک و خنک.

برخی دیگر از آثار هستند که به درستی مشخص نیست متعلق به کدام دوره تاریخی هستند. به طوری که در تابلوی راهنمای آن‌ها گاه نوشته شده متعلق به دوره صفوی گاه نوشته شده متعلق به دوره زندیه و گاه دوره ساسانی. حتی برخی آثار همزمان دو دوره تاریخی را در معرفی ذکر کرده‌اند. این نابسامانی‌ها نشان می‌دهد نظارت درستی بر این آثار از سوی میراث فرهنگی یزد صورت نمی‌گیرد و حتی دوره‌های آن دقیق مشخص نشده است، چه برسد به رسیدگی‌های جدی و مرمت و نگهداری از آثار.

بی‌توجهی به آثار باستانی اتفاق جدیدی در کشور نیست. گاهی با یک نادیده‌انگاری سازماندهی شده و پیچیده از سوی مسئولان روبه روییم. به طوری که بافت تاریخی را به عمد و شبانه تخریب می‌کنند تا از دل آن حسینیه و هتل در بیاورند. این‌ها نشان دهنده آن است که آثار باستانی به خصوص در شهر جهانی شده یزد، اهمیت چندانی برای مسئولان ندارد و کماکان این شیوه ادامه دارد.

شما هم نظر خود را ارسال کنید